Menu
CONTACT US : +(66) 2028-2222

สัมภาษณ์ ศุทธณัฏฐา มหาอุดม: ร้าน “เติมเต็ม Refill Shoppe” เปลี่ยนนิสัยให้ฝึกพกแก้วน้ำ

02 | July | 2020   11:31 น.

สัมภาษณ์ ศุทธณัฏฐา มหาอุดม: ร้าน “เติมเต็ม Refill Shoppe” เปลี่ยนนิสัยให้ฝึกพกแก้วน้ำ

.

“ก่อนมาทำงานทีนี่ก็ไม่ได้สนใจว่าพลาสติกมันจะมีมากน้อยแค่ไหน ก็คิดว่ามันเป็นแค่ขยะชนิดหนึ่งแหละค่ะ ไม่ได้คิดอะไรมากกว่านั้น พอเราได้เริ่มมาทำงาน ก็ติดพฤติกรรมจากร้าน พกภาชนะไปซื้อของ อย่างเช่น พกแก้วน้ำ ไม่เอาหลอดพลาสติกอะไรอย่างนี้”

วันหนึ่ง ขยะจะล้นโลกไหม?

ภาพของแพขยะกลางมหาสมุทรแปซิฟิก ที่ประมาณการกันว่ามีขยะรวมกันมากกว่า 100 ล้านตัน คงทำให้เกิดความรู้สึกหวั่นเกรงว่า สักวันหนึ่ง ขยะจะล้นโลก อาจจะดูเป็นภาพใหญ่ไกลตัวเราสักนิด แต่หากมองเข้ามาใกล้อีกนิดเราจะเห็นว่า ขยะ โดยเฉพาะขยะที่ย่อยสลายยากอย่างพลาสติก ก็เห็นล้นถังขยะอยู่บ่อย จนมีสถิติออกมาว่า ในปี 2561 คนไทยสร้างขยะต่อคนต่อวันอยู่ที่ 1.15 กิโลกรัม(ข้อมูลจาก กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม)

.

จึงไม่น่าแปลกใจว่า ทุกวันนี้ เทรนด์รักษ์โลกที่แสดงออกผ่านการใช้วัสดุแทนพลาสติกอย่าง ถุงผ้า หลอดอะลูมิเนียม หรือกล่องอาหาร ซึ่งแม้ว่าจะดูเป็นการจัดการขยะในสเกลเล็กมากหากเทียบกับปัญหาที่เกิดขึ้นตอนนี้ แต่มันก็ดีในแง่ของการสร้างวัฒนธรรมใหม่ ๆ กับมุมมองในการจัดการทรัพยากรอย่างยั่งยืนในอนาคต

ท่ามกลางเงาไม้ที่ร่มรื่นที่มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ รังสิต มีความพยายามมากมายที่จะปลูกฝังค่านิยมในการดูแลสิ่งแวดล้อมในรูปแบบ Zero Waste

.

ร้าน “เติมเต็ม Refill Shoppe” คือหนึ่งในร้านค้ารีฟิลล์ที่ช่วยลดจำนวนขยะภายใต้การดูแลของสํานักงานบริหารทรัพย์สินและกีฬา ธรรมศาสตร์

สินค้าในร้านจัดเรียงภายในร้านนั้นหลากหลาย มีทั้งขนม ลูกอม สบู่แบบตัด นอกจากนี้ยังเอาใจชาวหอทั้งหลายที่ต้องใช้ชีวิตภายในมหาวิทยาลัย โดยจำหน่ายน้ำยาล้างจาน น้ำยาซักผ้า สบู่เหลว และหากค้นให้ได้พวกเครื่องปรุงอาหารอย่างซอสเทอริยากิก็ยังมีขายในร้านนี้ โดยสินค้าเหล่านี้มาจากชุมชน และเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมให้มากที่สุด 

.

หากไม่พกถุงพกแก้วเข้าไป ที่นี่ก็มีถุงผ้า กล่องใส่ของ หรือแก้วน้ำ ที่ใช้ได้หลายครั้งจำหน่ายให้ลูกค้า

“เริ่มทำงานกับที่ร้านตั้งแต่เดือนกันยาค่ะ ทำงานที่นี่ก็สนุกดีนะคะ สนิทกับพนักงานทุกคนเลย ถึงเราจะแบ่งกันเป็นกะไปค่ะ” ศุทธณัฏฐา มหาอุดม หรือปลื้ม พนักงานพาร์ตไทม์ นักศึกษาจากคณะสังคมและมานุษยวิทยา ได้เล่าถึงการทำงานที่ร้านนี้และความคิดที่เปลี่ยนไปหลังจากทำงานที่ร้านให้ฟัง

“ก่อนมาทำงานทีนี่ก็ไม่ได้สนใจว่าพลาสติกมันจะมีมากน้อยแค่ไหน ก็คิดว่ามันเป็นแค่ขยะชนิดหนึ่งแหละค่ะ ไม่ได้คิดอะไรมากกว่านั้น พอเราได้เริ่มมาทำงาน ก็ติดพฤติกรรมจากร้าน พกภาชนะไปซื้อของ อย่างเช่น พกแก้วน้ำ ไม่เอาหลอดพลาสติกอะไรอย่างนี้”

.

หากยืดอกพกถุงผ้าเข้าร้าน “เติมเต็ม Refill Shoppe” ที่นี่จะมีส่วนลดให้ “ถ้าไม่ได้นำภาชนะสำหรับเครื่องดื่มมา ก็สามารถทำได้ เราก็จะให้แก้วกระดาษ และหลอดกระดาษที่ย่อยสลายได้ แต่ก็จะไม่ได้รับส่วนลด ซึ่งปริมาณที่ได้รับทุกแก้วจะเท่ากันเป็นมาตรฐานตามราคาเลยค่ะ ซึ่งราคาเป็นมิตร เข้าถึงลูกค้าได้ทุกกลุ่ม

“ส่วนลูกค้าขาจรที่เข้ามาในร้านจะสนใจในแนวคิดที่ไม่มีภาชนะให้เค้า แล้วเราก็เอาภาชนะของทางร้านให้ใช้ ส่วนลูกค้าประจำ หลังจากที่รู้ว่าต้องนำภาชนะมาเอง ก็จะตื่นเต้นเวลาพกภาชนะมาซื้อของที่ร้าน ปกติให้เพื่อนมาอุดหนุนที่ร้านบ่อย ๆ ค่ะ จนเพื่อนติดพฤติกรรมของร้าน นำภาชนะมาเองค่ะ

นอกจากจะลดปริมาณขยะแล้ว ปลื้มบอกว่าร้านนี้ช่วยกระจายรายได้ให้กับชุมชนอีกด้วย “ส่วนใหญ่ลูกค้าจะชอบขนมขบเคี้ยวเป็นหลัก เช่น ถั่ว อัลมอนต์ เป็นต้น รองลงมาจะเป็นสินค้าที่ใช้ภายในหออย่างน้ำยาล้างจาน เวลาตักก็จะต้องแยกชั่งน้ำหนักด้วย เพราะราคาของสินค้าแต่ละตัวไม่เท่ากันค่ะ แล้วเราจะมีใบให้สำหรับจดแยกสินค้าแต่ละชนิดที่ลูกค้าต้องการจะซื้อค่ะ สินค้าของเรานั้นถือว่าราคาต่ำกว่าตลาดพอสมควรค่ะ เพราะนำมาจากชุมชนทั้งหมด เพื่อเป็นการอุดหนุนให้ชุมชนนั้น ๆ เติบโตไปในตัว”

ช่วงเวลาที่กำลังพูดคุยกับปลื้ม เริ่มมีลูกค้าเข้าร้านเรื่อย ๆ ระหว่างนั้นก็มีลูกค้าจากรร.สาธิตธรรมศาสตร์เข้ามาสั่งเครื่องดื่มที่เคาท์เตอร์ร้านพอดี

.

“พี่คะ โกโก้แก้วนึงค่ะ”

น้องมิลิน ม.3 ร.ร.สาธิตธรรมศาสตร์หนึ่งในลูกค้าประจำของร้านที่นี่ เธอมาสั่งเครื่องดื่มในร้าน เลยได้พูดคุยกันเล็กน้อยเกี่ยวกับพฤติกรรมที่นำมาปรับใช้จากร้านแห่งนี้ เธอเล่าว่า ปกติจะนำพกกระติกน้ำมาโรงเรียนทุกเช้า เพื่อมาสั่งเครื่องดื่มที่ร้านนี้ แต่วันนี้ลืม เลยอดส่วนลด 5 บาทจากทางร้านเลย แต่การฝึกนิสัยให้ลดขยะเท่ากับศูนย์(Zero Waste) นี้ มิลินบอกว่าทำให้เธอมีวินัยต่อการใช้ชีวิต และคิดถึงสิ่งแวดล้อมมากขึ้น

หลังจากให้บริการลูกค้าแล้ว ปลื้มได้สื่อสารปิดท้ายว่า “อยากฝากให้ทุกคนเข้าใจเรื่อง ‘ลดขยะ’ ไม่ใช่แค่ว่าเราใช้ถุงกระดาษที่ร้านเตรียมไว้ให้สำหรับลูกค้าที่ไม่เคยเข้าร้านมาก่อน มันคือการลดขยะค่ะ ถุงกระดาษมันก็ยังสร้างขยะอยู่ดี สำหรับใครที่เคยเข้ามาแล้ว อยากให้นำภาชนะมาเองดีกว่าค่ะ”

ร้าน “เติมเต็ม Refill Shoppe” อาจเป็นกระบอกเสียงเล็กที่ดังก้องมาจากมหาวิทยาลัย ไม่ได้แก้ปัญหาเชิงโครงสร้างได้เท่ากับนโยบายของรัฐเอง แต่มันก็สร้างการตระหนักรู้ พฤติกรรมของชาวธรรมศาสตร์ได้ดี สำหรับเรื่องการลดขยะ และส่งต่อสู่ครอบครัว ชุมชนของตนเอง เป็นก้าวแรก ๆ ที่เราสามารถขยายสู่สังคมของเราได้ ถ้าพวกเราพยายามจะเปลี่ยน แน่นอนว่าเมื่อรวมพลังกันแล้ว ก็สามารถสร้างก้าวแห่งการเปลี่ยนแปลงขนาดใหญ่ต่อการลดขยะบนโลกอย่างแน่นอน 

ศุภณัฐฐา ทรัพย์สำรวย